Gerçek Ötesi’nden ilk sahne: ChatGPT’nin “ahlak” eğitimi

Tamamı yapay zekâ ile üretilen ilk uzun metraj belgesel film olan Gerçek Ötesi (Post Truth), 11 Temmuz Cuma günü Başka Sinema dağıtımıyla vizyona girdi. Alkan Avcıoğlu tarafından yaratılan filmin, tüm görselleri, müziği ve seslendirmesi yapay zekâ araçları kullanılarak üretildi. “Gerçek dünya hakkında sahte bir film” olarak tanımlanan Gerçek Ötesi, teknolojinin hayatlarımız üzerindeki etkisini ve gerçeklik algısının nasıl değiştiğini sorguluyor. 

Yönetmen, filmin çıkış noktasını şu sözlerle özetliyor. “Hikâye anlatımı için yeni imkânlar yaratan bu araca bir gösteri unsuru olarak değil; biçimsel ve kavramsal bir soru olarak yaklaştım: Yapay görüntüler belgesel formuna ne katabilir?” Avcıoğlu, 15 aydan fazla süren yapım sürecinde 200 bin saniyeyi aşan, 55 saatten fazla yapay zekâ destekli görüntü üretti. Vikki Bardot ismi ile tanınan sanatçı Gizem Avcıoğlu ile birlikte kaleme alınan senaryo; Godfrey Reggio, Adam Curtis ve Chris Marker gibi usta isimlerinden ilham alıyor. Birbirine bağlı olaylar üzerinden onlarca yıla yayılan bir anlatı kuran film, günümüzde gerçekliğin öneminin neden yitirildiğine dair çarpıcı bir sorgulama sunuyor.

Gerçek Ötesi’nin vizyona girmesiyle birlikte filmden bir sahne de Spongeworthy Studio’nun YouTube kanalı aracılığıyla yayımlandı. Yaklaşık üç dakika uzunluğundaki kesit, ChatGPT’nin “ahlak” eğitimi sürecinin görünmeyen yüzünü gözler önüne seriyor. 2021’de Nairobi’de içerik moderasyonu yapan düşük ücretli çalışanların, on binlerce içeriği sınıflandırarak, neyin sakıncalı olduğunu nasıl belirlediğini etik kararlarını nasıl şekillendirdiğini anlatıyor. Pek çok alanda olduğu gibi günümüzün en yenilikçi teknolojilerinin de ne denli absürt işlediğine dikkat çekiyor.